Aanleiding
De aanleiding tot het uitvoeren van de graadmeter is dat in het gebied alle voorwaarden wat betreft vegetatiestructuur, waterpeil en intensiteit van gebruik aanwezig lijken te zijn om een goed weidevogelgebied te zijn. De werkelijkheid is dat de aantallen van de verschillende soorten weidevogels marginaal zijn (zie onderstaande tabel). Tijdens de afgelopen voorjaar gehouden telling van alarmerende gruttoparen, om het territoriaal succes van de grutto te meten, werden hooguit 5 alarmerend broedparen van de grutto geteld. De indruk bestaat dat dit deels ook nog om gruttoparen uit het naastgelegen SBB-reservaat De Pine gaat. Ook het aantal broedparen van kievit, tureluur en scholekster is marginaal. De eerder genoemde slobeend en watersnip worden al jaren niet meer gesignaleerd. Dit terwijl in het nabije verleden de dichtheden van broedende weidevogels goed tot zeer goed waren te noemen. We hopen dat we met de graadmeter voor weidevogelgebieden de oorzaken op het spoor kunnen komen van de onverwacht lage aantallen.
Gebied
Het gebied waarop wij de graadmeter toe willen passen is de Polder van Ommen, een vaarpolder van ca. 45 ha. gelegen ten noordwesten van Heeg. De Polder van Ommen heeft in het Gebiedsplan de Zuidwesthoek van Provinsje Fryslân de status beheersgebied en staat omschreven als een open graslandgebied op veengrond. Het beheersgebied heeft een weidevogeldoelstelling. Het is broedgebied voor weidevogels zoals kievit, grutto, tureluur en watersnip. Ook de slobeend komt voor in het gebied. In de winter foerageren er steltlopers en ganzen.
Graadmeter voor weidevogelgebieden
De Graadmeter voor weidevogelgebieden is een toetsingsinstrument waarmee de kwaliteit van weidevogelgebieden kan worden vastgesteld. Aan de hand van een toetslijst worden alle belangrijke aspecten van inrichting en beheer van een gebied langsgelopen en wordt de toestand getoetst aan vuistregels voor goede weidevogelgebieden. De toetsing geschiedt door een terreinbezoek samen met beheerders, weidevogel- en gebiedskenners. Het eindresultaat is een overzicht van de belangrijkste knelpunten met bijbehorende verbetermaatregelen. De methode is eerder met succes toegepast bij het doorlichten van 60 weidevogelreservaten en enkele Gruttokringgebieden in Fryslân en Groningen.
Toekomst
Voor het realiseren van de randweg om Heeg is ca. 3 ha van de Polder van Ommen nodig. Dan zal ook de ontsluiting van de polder geregeld worden d.m.v. een eenvoudige brug, die in principe altijd openstaat voor de recreatievaart. Dit betekent een betere ontsluiting en biedt mogelijkheden in te spelen op de behoeften van grasland en biedt kansen om van de Polder van Ommen weer een aansprekend weidevogelgebied te maken. Kijkend naar de naastgelegen Pine, moet ook in de Polder van Ommen met gerichte maatregelen een aanzienlijke verbetering van de weidevogelstand mogelijk zijn.